प्रहरी संगठनको स्वाभिमान र ८० हजार प्रहरीको मनोबल जोगाउने चुनौती

काठमाडौं । नेपाल प्रहरीलाई राजनीतिक दबाब र हस्तक्षेपबाट मुक्त राख्दै संगठनको व्यावसायिकता, संस्थागत स्वाभिमान तथा कानुनी मर्यादा कायम राख्न प्रहरी महानिरीक्षक (आईजीपी) समक्ष दृढ नेतृत्व प्रदर्शन गर्नुपर्ने आवाज उठाइएको छ।

प्रहरी नेतृत्वलाई लक्षित गर्दै सार्वजनिक गरिएको सन्देशमा आईजीपीलाई कुनै पनि राजनीतिक दबाबसामु नझुकी संविधान, कानुन र संस्थागत मर्यादाको पक्षमा उभिन आग्रह गरिएको छ। सन्देशमा करिब ८० हजार प्रहरी कर्मचारीको मनोबल उच्च राख्नु, संगठनको गरिमा जोगाउनु र जनताको विश्वास कायम गर्नु नेतृत्वको महत्त्वपूर्ण जिम्मेवारी भएको उल्लेख छ।

नेपालको इतिहासमा चर्चित रुक्माङ्गद कटवाल प्रकरणलाई स्मरण गर्दै नागरिक शासन र सुरक्षा निकायबीचको सम्बन्ध, संस्थागत स्वायत्तता तथा संवैधानिक मर्यादाबारे बहस गरिएको छ। उक्त प्रकरणले राजनीतिक नेतृत्व र सुरक्षा निकायबीचको सम्बन्धमा विधि, अधिकार क्षेत्र र संस्थागत मर्यादाको महत्त्वलाई पुनः चर्चामा ल्याएको थियो।
सन्देशमा व्यक्तिगत स्वार्थभन्दा माथि उठेर राष्ट्र, संविधान र कानुनप्रति प्रतिबद्ध रहन प्रहरी नेतृत्वलाई आग्रह गरिएको छ। प्रहरी संगठन कुनै व्यक्ति वा राजनीतिक शक्तिको स्वार्थ पूरा गर्ने माध्यम नभई कानुन कार्यान्वयन र नागरिकको सुरक्षामा समर्पित संस्था हुनुपर्नेमा जोड दिइएको छ।

प्रहरी संगठनको नेतृत्वमा रहने व्यक्तिले कठिन परिस्थितिमा समेत कानुनी दायित्व र संस्थागत मर्यादालाई प्राथमिकता दिनुपर्ने सन्देशमा उल्लेख छ। राजनीतिक दबाबका कारण प्रहरी कर्मचारीको व्यावसायिक निर्णय प्रभावित हुन नदिनु, निष्पक्ष कार्यसम्पादनको वातावरण बनाउनु र संगठनभित्र न्यायपूर्ण कार्यसंस्कृति कायम गर्नु नेतृत्वका प्रमुख दायित्वका रूपमा हेरिएको छ।

सन्देशको मूल भाव स्पष्ट छ—व्यक्ति होइन, विधि बलियो हुनुपर्छ; दबाब होइन, कानुन चल्नुपर्छ।
नेपाल प्रहरीको संस्थागत गरिमा, कर्मचारीको मनोबल र नागरिकको विश्वास कायम राख्न प्रहरी नेतृत्वले संविधान र कानुनअनुसार आफ्नो जिम्मेवारी निर्वाह गर्नुपर्नेमा जोड दिइएको छ।

लेखक : भुमि राज अधिकारी बानेश्वर बहुमुखी क्याम्पसका स्ववियू अध्यक्ष हुन्।